چگونه کودک خلاق تربیت کنیم؟ راهنمای کاربردی برای والدین و مربیان
- پشتیبان کنجد
آیا تا به حال از خودتان پرسیده‌اید چگونه کودک خلاق تربیت کنیم؟ کودکی که برای یک مسئله فقط به دنبال «یک جواب درست» نباشد و بتواند راه‌های تازه‌ای برای فکر کردن، ساختن و حل کردن پیدا کند؟
خلاقیت چیزی نیست که فقط در نقاشی کشیدن یا کاردستی درست کردن خلاصه شود. کودک خلاق یاد می‌گیرد سؤال بپرسد، خیال‌پردازی کند، تجربه کند، اشتباه کند و دوباره راه دیگری را امتحان کند.
خبر خوب این است که برای پرورش کودک خلاق، لازم نیست خانه را به یک کلاس آموزشی تبدیل کنیم؛ گاهی یک کتاب خوب، چند سؤال ساده و کمی آزادی برای تجربه کردن، برای تربیت کودک خلاق کافی است.
خلاقیت کودک چیست و چرا اهمیت دارد؟
خلاقیت یعنی توانایی پیدا کردن ایده‌ها و راه‌حل‌های تازه. کودکی که خلاقیتش فرصت رشد پیدا می‌کند، معمولاً در مواجهه با موقعیت‌های جدید انعطاف بیشتری نشان می‌دهد و به‌جای اینکه سریع بگوید «نمی‌توانم»، بیشتر تمایل دارد راه‌های مختلف را امتحان کند.
چگونه خلاقیت کودک را تقویت کنیم؟
1- اجازه دهید کودک سؤال بپرسد
چرا؟، اگر این‌طوری می‌شد چه؟ و به نظرت راه دیگری هم هست؟ سؤال‌هایی هستند که ذهن کودک را فعال می‌کنند.
به‌جای اینکه همیشه سریع پاسخ را در اختیار او قرار دهید، گاهی از خودش بپرسید:
تو چه فکری می‌کنی؟
همین جمله ساده می‌تواند کودک را از دریافت‌کننده پاسخ به یک حل‌کننده مسئله تبدیل کند.
2- بازی را جدی بگیرید
بازی یکی از طبیعی‌ترین مسیرهای یادگیری کودک است. وقتی کودک با عروسک‌ها داستان می‌سازد، با کاغذ چیزی درست می‌کند، یک مسیر خیالی طراحی می‌کند یا برای اسباب‌بازی‌هایش ماجرا می‌سازد، در حال تمرین خلاقیت است.
3- کتاب‌هایی انتخاب کنید که کودک را وارد ماجرا کنند
همه کتاب‌های کودک فقط برای خواندن نیستند. بعضی کتاب‌ها کودک را وادار می‌کنند ببیند، پیدا کند، حدس بزند، بسازد، بچسباند، مسیر پیدا کند و تصمیم بگیرد.
این نوع کتاب‌ها می‌توانند به یکی از ابزارهای جذاب برای تقویت خلاقیت، تمرکز، حل مسئله و مهارت‌های دست‌ورزی تبدیل شوند.
چند مجموعه خلاقانه از انتشارات کنجد برای کودکان
اگر به دنبال کتاب برای تقویت خلاقیت کودکان هستید، در میان مجموعه‌های انتشارات کنجد گزینه‌هایی وجود دارد که می‌توانند متناسب با سن و علاقه کودک انتخاب شوند.
مجموعه ماجراهای کاغذی؛ قصه‌ای که کودک خودش می‌سازد
در مجموعه ماجراهای کاغذی، کودک فقط شنونده یا خواننده نیست؛ با برش، چسباندن و ساختن، در شکل‌گیری ماجرا مشارکت می‌کند.
از این مجموعه می‌توان به بُربُرک در گردش، بُربُرک در آفریقا، بُربُرک در جنگل و بُربُرک در دریا اشاره کرد.
مجموعه چی کجاست؟؛ تمرین دقت، جست‌وجو و کشف
کودک برای پیدا کردن یک شیء یا شخصیت در میان تصاویر، باید دقیق نگاه کند و جزئیات را بررسی کند. مجموعه چی کجاست؟ با عنوان‌هایی مانند دنیای حیوانات، دنیای دایناسورها، دنیای حشرات، دنیای باغ‌وحش، دنیای زیرآب و دنیای مزرعه می‌تواند تجربه‌ای سرگرم‌کننده برای کودکان باشد.
مجموعه هزار تو؛ وقتی پیدا کردن مسیر به یک بازی فکری تبدیل می‌شود
مسیرها، معماها و جست‌وجو می‌توانند ذهن کودک را به چالش بکشند. مجموعه هزار تو با عنوان‌هایی مانند سفر به دور دنیا، سفر به طبیعت و سفر به دنیای جاسوس‌ها، فضایی برای دنبال کردن مسیر و حل چالش‌ها ایجاد می‌کند.
نقش والدین و مربیان در تربیت کودک خلاق چیست؟
شاید مهم‌ترین نکته این باشد که خلاقیت کودک با فشار و اجبار رشد نمی‌کند.کودک خلاق هم در محیط پر فشار نمی‌تواند رشد کند.
والد یا مربی لازم نیست همیشه فعالیت جدیدی طراحی کند. کافی است محیطی فراهم کند که کودک در آن بتواند سؤال بپرسد، انتخاب کند و تجربه کند.
به جای «این کار را این‌طوری انجام بده»، گاهی بگویید:
اگر بخواهی خودت انجامش بدهی، از کجا شروع می‌کنی؟
به جای «اشتباه کردی»، بگویید:
فکر می‌کنی یک راه دیگر هم برای حلش وجود دارد؟
والدین درباره تربیت کودک خلاق چه می‌پرسند؟ پاسخ به سوالات پرتکرار
برای تربیت کودک خلاق از همین امروز شروع کنید
اگر می‌خواهید کتاب را به بخشی از این مسیر تبدیل کنید، مجموعه‌های انتشارات کنجد می‌توانند انتخاب‌های متنوعی در اختیار والدین و مربیان قرار دهند؛ در نهایت، شاید مهم‌ترین هدیه‌ای که می‌توانیم به کودک بدهیم این نباشد که همیشه جواب درست را بداند؛ بلکه این باشد که جرئت کند سؤال بپرسد، ایده بدهد و راه خودش را پیدا کند.
پس از همین امروز، یک کتاب انتخاب کنید، کنار کودک بنشینید و اجازه دهید او ادامه ماجرا را خودش بسازد.
